Տարեկան ամփոփում

Օրգանիզմ և միջավայր

Ամփոփիչ աշխատանք

Սննդառություն և մարսողություն.Շնչառություն

Բջիջ.Բջջի քիմիական բաղադրությունը.Բջջի կառուցվածքը.հյուսվածնքեր։

Ամփոփիչ աշխատանք

Լույսը և գույնը բնության մեջ։Ծիածան

Աչք և տեսողություն։Տեսողության հիգենա։

Լույսի բեկումը, ոսպնյակներ:

Լուսնի անդրադարձումը :Հայլիներ

Հաստատուն մագնիսներԼույսի աղբյուրներ,լույսի ուղղագիծ տարածում:Արեգակի և լուսնի խավարումներ:

Էլեկտրական հոսանք,Կայծակ

Ամփոփիչ աշխատանք

Ամփոփիչ աշխատանք

Մեխանիկական աշխատանք և էներգիա

Ամփոփիչ գրավոր աշխատանքը այստեղ

Ատոմ:Քիմիական տարր:Պարզ և բարդ նյութեր :

 

Երկրի ձգողությունը:Ծանրության ուժ և մարմնի կշիռ:

Առանձգականության ուժ , ուժի չափումը:

 

 

 

 

Բնագիտություն

Մեխանիկական շարժում,արագություն

Քիմիական նյութերի ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա

Օքսիդներ: Թթուներ: Հիմքեր: Աղեր

Այրում,Հրդեհի հանգցնելու միջոցներ.Վառելանյութ,Վառելանյութի տեսակներ.Հոկտեմբերի 2-6

Նյութերի փոխակերպումը.Քիմիական և ֆիզիկական երևույթներ

Քիմիական ռեակցիաներ։Դրանց ընթանալու պայմանները

Ատոմ:Քիմիական տարր:Պարզ և բարդ նյութեր :

Դասարանական աշխատանք

  1. Ի՞նչ է կոչվում քիմիական տարր:

Քիմիական տարրը կամ էլեմենտը ատոմի տեսակ է, որը ունի իր անվանում:

  1. Ո՞ր նյութերն են կոչվում պարզ:

Այն նյութը, որը կազմված է մեկ քիմիական տարրի ատոմից կոչվում է պարզ նյութ։

  1. Ո՞ր նյութերն են կոչվում բարդ:

Այն նյութերը, որը կազմված է տարբեր քիմիական տարերի ատոմից,  կոչվում է բարդ նյութ:

Լրացուցիչ տնային առաջադրանք

  1. Ի՞նչ է ատոմը:

Ատոմը քիմիական տարրի հատկություններ ունեցող փոքրագույն մասնիկ է։

2. Բերե՛ք պարզ նյութերի օրինակ:

Երկաթը պարզ նյութ է, որովհետև նրա մեջ կան միայն երկաթ ատոմներ։

3. Բերե՛ք բարդ նյութերի օրինակ:

Ածխաթթու գազի մեջ կան ածխածնի և թթվածնի ատոմներից։

17 мая

Домашнее задание: Подготовится к пересказу текста » Рассказ о горячем и холодном сердце», напишите, что, по-вашему, сделает человек с горячим сердцем и человек с холодным сердцем.

 Человек с горячим сердцем : заботиться о животных, помогает пожилым людям…….

 Человек с холодным сердцем: равнодушно смотрит на дерущихся мальчишек, никогда не накормит бездомных собак и кошек……

 

Человек с горячим сердцем  сопереживающий, готовый прийти на помощь, сражаться против несправедливости, не равнодушна ко всему, что их окружает, стараются помочь тем, кто в этом нуждается.

Человек с  холодным сердцем наоборот, холодный, отстраненный, бесчувственный. Его не интересует все происходящее вокруг, он не помогает слабым и бездомным.

Կրկնություն

Առաջադրանքներ․

1)Գտե՛ք տրված թվերի թվաբանական միջինը և կլորացրեք մինչև հարյուրերորդականների կարգը․

ա)43,25; 41,64; 38,24; 47,82

170,25

բ)7,126; 5,364; 3,275; 1,932

17,7

2)Գտե՛ք արտահայտության արժեքը՝

ա)2a — 3 ⋅ Ic — 2I , եթե a = -2, c = -3

15

բ)3m — 8 ⋅ In — 4I , եթե m = -1, n = -2

26

3)Աշակերտը կարդաց 105 էջ, որը կազմում է գրքի բոլոր էջերի 21%-ը։ Քանի՞ էջ ունի գիրքը։

500

4)Այգում տնկեցին 500 կակաչ, որի 36%-ը կարմիր են, մնացածը սպիտակ և դեղին։ Սպիտակ կակաչները 1,5 անգամ շատ են դեղին կակաչներից։ Յուրաքանչյուր գույնի քանի՞ կակաչ տնկեցին։

180 կարմիր

128 սպիտակ

232դեղին

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)․

1)Կատարե՛ք գործողությունները․

ա)-6 ⋅ (-5) — (-40) : 8 =-25

բ)(-9 + 31) : (-11) — 5 =-7

գ)27 : (-27) — (-35) : 7 =6

դ)-40 + (-4 — 5 + 6) : (-3) =-39

2)Նարեկը մտապահեց մի թիվ, այն մեծացրեց 7 անգամ։ Արդյունքին ավելացրեց 5,3 և ստացավ -72,4: Գտե՛ք Նարեկի մտապահած թիվը։

-11.1

3)23; -18; 0; 2/23; -12,6; 4,8; -741; 525; 3/4; -14; 12,14 թվերից ընտրեք

ա)բնական թվերը 23,12,14,525

բ)դրական թվերը23,2.23,4.8,3/4

գ)ամբողջ թվերը23,12,14

դ)կոտորակային ոչ բացասական թվերը 2/23,3/4

Կրկնություն

1)Գտե՛ք արտահայտության արժեքը՝

ա)|2x — 6| — 2x , եթե x = 2

-2

բ)|3x — 8| — 3x , եթե x = 2

-4

գ)|6 + 4x| — 5x , եթե x = -3

21

դ)|7 + 5x| — 4x , եթե x = -2

5

2)Նկարում պատկերված է երկու հողակտոր՝ 1 : 50000 մասշտաբով։ Գտեք դրանց իրական չափերը, պարագիծը և մակերեսը։

s=150քառ․կմ

p=50կմ

a=15կմ

b=10կմ

 

b-75կմ

p=280կմ

a=75կմ

s=5625

3)Աստղանիշի փոխարեն դրե՛ք գործողության համապատասխան նշանը, որպեսզի ստացվի ճիշտ հավասարություն․

3/5 + 1/6 = 23/30

 

17/36 +4/9 = 17/81

9/10 + 64/45 = 1,28

12/5 + 8/5 = 96/25

34/9 /197/81 =109/81

17/9 +1/6 = 34/3

4)3,6 կգ բրինձը պարունակում է 2,7 կգ օսլա։ Որքա՞ն օսլա է պարունակում 2,2 կգ բրինձը։

3.888կգ

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

1)Ճանապարհի երկարությունը քարտեզի վրա 18 սմ է։ Գտեք քարտեզի մասշտաբը, եթե ճանապարհի իրական երկարությունը 720 կմ է։

1:40

2)4,5 տոննա շաքարի ճակնդեղը պարունակում է 2,9 տոննա շաքար։ Որքա՞ն շաքար է պարունակում 11,7 տոննա ճակնդեղը։

7,54

3)Շինարարական կազմակերպությունը գնեց 540000 հատ աղյուս։ Առաջին շաբաթը առաքեցին գնված աղյուսի 7/18-ը, երկրորդ շաբաթը 15%-ով ավելի առաջին շաբաթվա առաքածից։ Որքա՞ն աղյուս մնաց առաքելու։

88500աղյուս

Կրկնություն

1)Գտե՛ք այն x թիվը, որի համար ճիշտ է հավասարությունը․

0,2 : x = 0,7 : 0,105

x=0,03

6,8 : 0,5 = x : 0,3

x=1,02

0,6/0,7 = x/3,5

x=3

 

11,7/6,3 = 14,3/x

x=7.7

2)Աղցանի պատրաստման համար օգտագործվեց 0,8 կգ միս, 0,35 կգ գազար, 0,55 կգ կարտոֆիլ, 0,65 կգ թթու վարունգ և 0,15 կգ ոլոռ։ Յուրաքանչյուրից քանի՞ տոկոս վերցրեցին աղցան պատրաստելու համար։

8 %,

3.5%,

5,5%,

6.5%

3)Ըստ գծագրի տվյալների գտեք x-ի արժեքը։

 

 

ա)

բ)5

x-5

գ)

դ)x=1

x—12

 

4)Հաշվե՛ք արտահայտության արժեքը․

ա)68,973 : 8,31 + 61,71 : ((18,61 — 17,93) ⋅ 1,5)=7,5

բ)64,124 : 7,82 + 73,32 : ((22,34 — 21,69) ⋅ 1,6)=-9,87

5)Դպրոցում սովորում են 700 աշակերտ։ Վեցերորդ դասարանում սովորում են աշակերտների 10%-ը , նրանց 40%-ը տղա է։ Քանի՞ տղա և քանի՞ աղջիկ է սովորում վեցերորդ դասարանում։

28տղա,52աղջիկ

6)Ուղղանկյան երկարությունը 35 սմ է, իսկ լայնությունը կազմում է երկարության 2/5 մասը։ Գտեք ուղղանկյան պարագիծը և մակերեսը։(14+35)*2=98սմ

14*35=490 քառ․սմ

 

Կրկնություն

1)Երկու քաղաքների հեռավորությունը 41կմ է։ Որքա՞ն է այդ քաղաքների հեռավորությունը քարտեզի վրա, եթե քարտեզի մասշտաբը 1:10000 է։

410սմ

2)Լուծեք հավասարումը․

ա)-36x + 660 = -3x

-33x = -660

x=20

բ)9z = -350 + 4z

9z-4z=-350

5z=-350

z=-350:5

գ)-8x + 83 = 3x — 49

x=11

դ)43 — 7z = 27 — 9z

z=-8

3)Առաջին ավտոբուսում 3 անգամ քիչ ուղևոր կար, քան երկրորդում։ Երբ կանգառում առաջին ավտոբուսից իջան 7 ուղևոր, իսկ երկրորդից՝ 25, երկու ավտոբուսներում ուղևորների քանակը հավասարվեց։ Սկզբում քանի՞ ուղևոր կար յուրաքանչյուր ավտոբուսում։

9,27

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

1)Քարտեզի վրա երկու քաղաքների հեռավորությունը 6,3սմ է։ Որքա՞ն է այդ քաղաքների իրական հեռավորությունը, եթե քարտեզի մասշտաբը 1:10000000 է։

630կմ

2)Լուծեք հավասարումը․

ա)7x — 21 = 6x + 3

x=24

բ)-10n + 7 = -11n — 3

n=-10

գ)5c + 13 = 6c + 23

c=10

դ)-24c — 9 = 23c — 9

c=0

3)Մեկ կիլոգրամ խնձորը 20 դրամով էժան է տանձից։ Հյութ պատրաստելու համար գնեցին 3կգ տանձ և 5կգ խնձոր։ Որքա՞ն էր յուրաքանչյուր մրգի արժեքը, եթե վճարեցին 660 դրամ։

75դր,95դրամ

Օրգանիզմ և միջավայր

Լրացուցիչ աշխատանք

Պատասխանել հարցերին.

  1. Որո՞նք են կենդանի օրգանիզմների կենսամիջավայրերը:

ա) Ջրային միջավայր-ջրիմուռներ և քիչ թվով բարձրա կարգ բույսեր, ձկներ, կետեր,
խեցգետիններ։

բ)Օդացամաքային միջավայր-բոլոր բարձրակարգ բույսերը, միջատները, սողունները, թռչունները, կաթնասունները։

գ)Հողային միջավայր-հատկապես նրա բերրի, հումուսով հարուստ մասում ապրում են բազմաթիվ մանր ջրիմուռներ, կան տարբեր բույսերի արմատներ, սերմեր և սպորներ։ Հողում ապրում են նաև տարբեր կենդանիներ` անձրևորդեր, տարբեր միջատներ և նրանց թրթուրները, բազմաթիվ մանրէներ և սնկեր։

դ)Օրգանիզմային միջավայր մակաբույծ բույսեր (գայլուկ), կենդանիներ (մակաբույծ որդեր, նախակենդանիներ), մանրէներ և սնկեր։

  1. Ո՞րն է կոչվում օրգանիզմի բնակության վայր:

Կենսամիջավայրի այն որոշակի տարածքը, որտեղ բնակվում է այս կամ այն կենդանի օրգանիզմը, կոչվում է բնակության վայր։
Էկոլոգիական ի՞նչ գործոններ գիտեք:

  1. Ի՞նչ խմբերի են բաժանվում էկոլոգիական գործոնները:

1. անկենդան գործոններ

2. կենսական գործոններ

3. մարդածին գործոններ

2. Ինչո՞վ է պայմանավորված Երկրի վրա կենդանի օրգանիզմների տարածումը:

3. Տեսանյութ պատրաստիր շրջակա միջավայրի պահպանության մասին:

  1. Էկոլոգիական ի՞նչ գործոններ գիտեք:

Շրջակա միջավայրի գործոնները բաժանվում են 3 խմբի:Անկենդան բնության գործոններ են`  լույսը, խոնավությունը, ջերմությունը, քամին, անձրևը, կարկուտը, հողի և ջրի աղային ու գազային կազմը, այլ նաև այն փոխադարձ կապերը, որոնք գոյություն ունեն նրանց միջև:

  1. Ի՞նչ նշանակություն ունի լույսը կենդանի օրգանիզմների համար:

Բոլոր բույսերը օգտագործում են լույսը ֆոտոսինթեզի միջոցով իրենց համար սնունդ պատրաստել: Առանց լույսի չեն լինի բույսեր, և այդպես կվերանան բոլոր կենդանիները, սկսած բուսակերներից: Լույսը նաև ջերմություն է տալիս կենդանի օրգանիզմներին:

  1. Ի՞նչ կլինի, եթե գիշատչ կենդանիները վերանան Երկրի երեսից:

Բուսական օրգանիզմները կպակասեն։

  1. Ինչու՞ ցամաքւմ ապրող կենդանիները չեն կարող ապրել ջրում:

Որովհետև կենսական պայմանները նպաստավոր չեն իրենց տեսակի համար

  1. Ի՞նչ բնական համակեցություններ գիտեք:

Բնական համակեցություններ են` անտառը, լիճը, ճահիճը, մարգագետինը, անապատը, գետը և այլն:

  1. Թվե՛ք էկոհամակարգի երեք հիմնակա բաղադրիչները:

Էկոհամակարգի երեք հիմնական բաղադրիչներն են արտադրողները, սպառողները և քայքայողները:

Գործնական քերականություն

11. Բառակապակցությունների իմաստները մեկական բառով արտահայտի՛ր:

Օրինակ՝ բարձր հասակ ունեցող-բարձրահասակ:

Բարի սիրտ ունեցող-բարեսիրտ, խիղճ չունեցող-անխիղճ, բարձր ձայնով-բարձրաձայն, միշտ ժպտուն-ժպտերես, գանձը պահելու տեղ-գանձարան, կապույտ աչքերով-կապուտաչյա, արքայի որդի-արքայազն, հույների երկիր-Հունաստան,  փոքր էշ-իշուկ, ծաղիկներով զարդարված-ծաղկազարդ:

12. Հարցում արտահայտող բառը տրված բառերով կամ նրանցով կազմված բառակապակցություններո՛վ փոխարինիր:
Գիրքը որտե՞ղ է:

Գիրքը  պայուսակում է, գրադարակում է, պահարանում է, սեղանինէ, ձեռքում է։
Ի՞նչ հարցին պատասխանող բառերը ո՞ր մասնիկների (վերջավորությունների) և բառերի օգնությամբ դարձրիր որտե՞ղ հարցին պատասխանող:

13. Մեկ տառ փոխելով՝ տրված բառերից նոր բառե՛ր ստացիր:

Օրինակ՝ որդ-արդ (հիմա), երդ, որբ, որթ, որձ, որմ (պատ), որջ, որս:

Հորդ-հորթ-հարթ-հերթ-թերթ

հարդ-հարթ-հարս-հարկ

ուղտ-աղտ-արտ

աղտ-ուղտ-

գիրք-գիրկ-

14. Տրված բառերից նորե՛րը կազմիր՝ակ, իկ, ուկ մասնիկներով (ածանցնելով): Այդ ածանցներն ի՞նչ իմաստ են տալիս.

Ա) Աստղ-իկ, արկղ-իկ, թիթեռն-իկ, թերթ-իկ, հայր-իկ, մայր-իկ, տատ-իկ, պապ-իկ, քաղցր-իկ, անուշ-իկ:

Բ) Գետ-ակ, նավ-ակ, դուռ (ն)-ակ, թռչուն-ակ, որդի-ակ:

Գ) Խոզ-ուկ, տաք-ուկ, գառ(ն)-ուկ, հարս (ն)-իկ:

15. Նախադասություններն ավարտի՛ր:

Քաղցած աղվեսը համոզում էր աքլորին, բայց աքլորը չհամոզվեց։

Քաղցած աղվեսը համոզում էր աքլորին, թեև  այդքան էլ սոված չէր։

Քաղցած աղվեսը համոզում էր աքլորին․ որը  բարձրացել էր տանիքին։

Քաղցած աղվեսը համոզում էր աքլորին, որին նա ուզում էր ուտեր։

Քաղցած աղվեսը համոզում էր աքլորին, որից  նա հոգնել էր։

Քաղցած աղվեսը աքլորին  համոզում էր, որովհետև ուզում էր նրան ուտել։

Քաղցած աղվեսը աքլորին  համոզում էր, երբ աքլորը կուտ էր ուտում։

Քաղցած աղվեսը աքլորին  համոզում էր, որ նա շատ համեղ է։

Քաղցած աղվեսը աքլորին  համոզում էր, չնայած այդքան էլ քաղցած չէր։

16.  Նախադասություններն ընդարձակի՛ր՝ ինչպիսի՞  կամ ո՞ր հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ ավելացնելով.

Օրինակ՝ Կինը հարցրեց: — Երիտասարդ կինը հարցրեց: Կամ՝ Լայնեզր գլխարկով կինը հարցրեց:

Շունը մտավ: Ծեր շունը  մտավ։

Սիրտը քար է: Ծանր սիրտը քար է։

Հայրն ընկեր է: Հավատարիմ հայրը ընկեր է։

Երկիրը պտտվում է: Մեր կլոր և մեծ երկիրը պտտվում է։

17.  ա) Տրված հարցերին պատասխանի՛ր և առաջադրանքը կատարի՛ր:

Ո՞վ է ընկերդ (ընկերուհիդ):

Մանրամասն նկարագրի’ր նրա արտաքինը  (հասակը. կաոուցվածքը. դեմքը. հագնվելը և այլն):

Նրա բնավորության մասի՛ն պատմիր:

Պատմի՛ր՝ նա ի՞նչ է սիրում և ինչ չի սիրում:

Նա սիրում է ծրագրավորել և չկա տենց բան որ ինքը չսիրի։

Նրա մեջ կա՞ բան. որ չես հավանում. կուզե՞ս. որ փոխվի: Գրի՛ր՝ ուզում ես նրանից ինչ-որ բան սովորել:

բ) բոլոր պատասխաններդ մի տեքստում հավաքիր և  ընկերոջդ (ընկերուհուդ) մասին գրավոր պատմիր:

գ) Շարադրություն  վերնագըի’ր:

Իմ ընկեր Արթուրը

Ես շատ ընկերներ ունեմ բայց իմ ամենա մոտ ընկերը  Արթուրն է։ Նա միջին հասակի է, շականակագույն մազերով և աչքերով է։ Նա  հագնվում է սպորտային։ Նա շատ բարի, ընկերասեր և աշխատասեր տղա է։ Նա սիրում է զբաղվել համակարգչով։ Ինձ դուր է գալիս նրա հանգստությունը։

Եղունգների խնամք

Առողջ եղունգը հարթ է, փայլուն և նուրբ վարդագույն երանգով։

Եղունգների խնամքը շատ կարևոր է առողջություն համար։ Քանի, որ նրա տակ ու հավաքված կեղտն ու միկրոբները կարող են հիվանդության պատճառ դառնալ։ Այդ թվում ճճվակրություն։

Եղունգների աճը անընդհատ է, ժամանակ առ ժամանակ դրանք պետք է կտրել ըստ անհրաժեշտության։ Եղունգները հեշտ է կտրել լողանալուց հետո, երբ դրանք փափուկ են։ Եղունգները կրծել շատ վնասակար և վատ  սովորություն է։

Ձեռքերի եղունգները կտրում են կլոր, իսկ ոտքերինը ուղիղ։