Մասեր,տոկոսներ և հարաբերություններ

Առաջադրանքներ.

1)Գրադարակում կա 60 գիրք։ Այդ գրքերի ­2/3-ը ամուր կազմով է։ Ամուր կազմով քանի՞ գիրք կա գրադարակում։

60×2/3=40(գիրք)

Պատ․՛60գիրք

2)Մրցավազքն անցկացվում էր 25 կմ երկարությամբ օղակաձև ճա­նապարհին։ Յուրաքանչյուր մեքենա մինչև վերջնագծին հասնելը 20 անգամ պիտի անցներ այդ ճանապարհը։ Մեքենաներից մեկին մինչև վերջնագիծը մնում էր անցնելու ամբողջ ճանապարհի ­1/5-ը։ Քանի՞ կիլոմետր էր անցել մեքենան։

20ж25=500կմ

500×1/5=100կմ

125/600=5/24մասը

3)Ավազանում 600 մջուր կար։ Դրանից 125 մ3ը արտահոսեց։ Ավա­զանում եղած ջրի ո՞ր մասն արտահոսեց։

125/600=5/24

4)Գնացքի մի վագոնում 36 ուղևոր կա, իսկ մյուսում՝ դրա 5/6-­ը։ Ընդամենը քանի՞ ուղևոր կա այդ երկու վագոններում։

356:6×5=30

36+30=66

5)Բասկետբոլիստը խաղի ընթացքում վաստակել է 36 միավոր, որ թիմի վաստակած միավորների 2/5-­ն է։ Քանի՞ միավոր է վաստակել թիմը։

36:2×5=90

6)Գրադարանում կա 54600 գեղարվեստական և 8400 գիտական գիրք։ Քանի՞ անգամ է գրադարանում եղած գեղարվեստական գրքերի քանակն ավելի գիտականների քանակից։

5400/8400=6 1/2

7)Նախատեսված էր, որ գործարանը մեկ տարում պիտի թողարկեր 12500 մեքենա։ Գործարանը նախատեսված աշխատանքը կատա­րեց 114 %­ով։ Նախատեսվածից քանի՞ մեքենայով ավելի թողար­կեց գործարանը։

12500×114/100=14250

14250-12500=1750

Պատ․՛ 1750

Տոկոսներ,վարժություններ կրկնողության համար

Առաջադրանքներ

1) Գտնել այն թիվը, որը տառի փոխարեն գրելու դեպքում կստացվի հավասարություն

ա) x + 2= 7

x=71/9 -8/3

x=71-24/9

x=47/9

x=5 2/9

բ) x =

x=3/22:15/8

x=3×8/22×15

x=4/55

 

 

2) Քանի՞ տոկոսն է

ա)50-ը 100-ի

50×10/100=50%

բ)15-ը 75-ի

15×100/75=20%

գ)900-ը 15-ի

15x x/100=900

x=6000(%)

3)Շրջիկ վաճառական Անգետիկը 100 000 դրամի մանր-մունր ապրանք գնեց
և ամբողջը վաճառեց 10%-ով ավելի թանկ։ Օրվա վերջում ունեցած գումարի
10 %-ը ծախսեց ու

մտածեց, որ կյանքը հիասքանչ է, կարելի է այսպես էլ ապրել։
Ի՞նչ սխալ է թույլ տվել Անգետիկը
:

100.000-110.00×10/100=990.00

Նա այն գումարը որով գնել էր ապրանքը ավելացնոշելու փոխարեն պակասացրեց։

4)Դպրոցի տասներրորդ դասարանցիներից գերազանցիկ են 15-ը, որը նրանց 20%-ն է։ Ընդամենը քանի՞ աշակերտ կա տասներրորդ դասարանում։

x-100

15-20

100x/20=75(հոգի)

Տնային աշխատանք

1) Գտնել այն թիվը, որը տառի փոխարեն գրելու դեպքում կստացվի հավասարություն

ա) x — 3= 5

x=3 1/4=5 11/12

x=5 11/12+3 1/4

x=71/12+1 1/4

x=110/12

x=55/6

x=9 1/6

բ) x =

x=6/13:2/9

x=6×9/13×2

x=3×9/13

x=27/13

x=2 1/13

2) Քանի՞ տոկոսն է

ա)125-ը 25-ի

100×125/25=300%

բ)40-ը 250-ի

100×40/250=16%

գ)300-ը 30-ի

100×300/30=1000%

3) Մեքենայի բաքի տարողությունը 80 լ է։ Քանի՞ լիտր բենզին կա բաքում, եթե լցրել են նրա 45%-ը։

80×45/100=36լ

4) Տրված թվերը բաժանվում են 9-ի։ Որոշեք, թե ինչ թվանշաններ պիտի գրված լինեն աստղանիշների տեղում

352*, 2*87, 11*7, *465

3528, 2187, 1107, 3465